g-andriessen_1

Gabriël Andriessen

  • ( 29-10-1818 - 11-7-1884)

Gabriël Andriessen was volgens overlevering mank en kon niet in het hoveniersbedrijf van zijn vader meekomen, ook als herbergier zou het hem zeker niet gemakkelijk afgaan. Hij kon echter goed leren en besloten werd voor hem een passend beroep te kiezen. Hij zou naar Brussel vertrekken om zich als "horlogiemaker" te bekwamen, en had hij onderdak bij een ver familielid. Wanneer hij terugkomt in Bergen op Zoom begint hij een eigen bedrijf en laat zich op 18 juli 1848 inschrijven in het waarborgregister als koopman van gouden en zilveren horlogiën. Hij was op dat moment nog woonachtig op de hoek van de Potterstraat en de Penstraat. Kort daarop kan hij een eigen pand huren in de Engelse Straat nummer 8 en nadien 42. Dit pand genaamd "Romeijn" stamde uit 1610 en het was ook hier dat zijn zoon en latere opvolger Dionisius Cornelis werd geboren. Het pand wordt al in de 14de eeuw vermeld. Bij de beschieting van 1747 lijdt het forse schade. In 1906 wordt de gevel geheel nieuw opgetrokken. Twee jaar later het achterhuis. In 1859 vertrok Gabriël met zijn gezin naar de Bosstraat om er een grotere winkel op te zetten. (thans Bosstraat 2) In 1884 komt Gabriël te overlijden een jaar daarvoor had D.C. Andriessen het bedrijf reeds overgenomen. De acte van de overname van de goederen uit die tijd geeft een fraai beeld van wat er toen zo op voorraad was (zie onder).

KastbodemplaatjeVan Gabriel is niet zo veel bewaard gebleven, naast een foto waar achterop Gabriël geschreven staat is het oudste voorwerp een kastbodem-biljetje dat in die tijd als reklameplaatje in een horlogekast werd geplaatst. Achterop werden dan vaak reparatie-aantekeningen gemaakt. Dit reparatieplaatje is nog uit de Engelsestraat. In plaats van G. Andriessen staat er C. Andriessen, een drukfout die ook later weer omgekeerd voorkwam. Gabriel noemt zich "Mr. (meester) Horlogiemaker" in de "Engelschestraat".  

Oeil de BoeufEr zijn slechts een paar klokken uit die tijd nog bekend, onder andere pendules met de signering "G. Andriessen - Bergen op Zoom" op de wijzerplaat. Halverwege de jaren 80 van de vorige eeuw kwam een Pendule-à-Tableau ook wel Oeil-de-Boeuf klok in de reparatie met dezelfde signering. De klok hing toen in Sint Annaland en was al die jaren in de familie gebleven. Een Oeil-de-boeuf of "koeienoog" kennen we uit de historische bouwkunde en is afkomstig uit het Frans. Het is een klein rond, ovaal of achthoekig raam. De Pendule-à-Tableau die in de reparatie kwam was echter meer vierkant met ronde hoeken. Pendule-à-Tableau en Oeil-de-boeuf klokken zijn afkomstig uit de Jura, met name uit Morbier en de daaromheen liggende dorpen. Deze klokken waren oorspronkelijk uitgevoerd met een klein comtoiseuurwerk, lopende op veren in plaats van gewichten. Nadien werden het vierkante of ronde Franse pendule-uurwerken welke meer uit de streek rond Montbeliard kwamen. Vooral de firma Japy Frères in Beaucourt werd met  deze uurwerken bekend.

Oeil de BoeufIn 1993  kwam er bij een collega klokkenmaker in Middelburg een ovale Oeil-de-Boeuf met de signering van G. Andriessen in de verkoop die we terug konden kopen. Hierin was een rond pendule-uurwerk geplaatst. Taxatie overname winkel

De Winkel van Gabriél werd op in mei 1883 overgenomen door Dionisius Cornelis. Een taxatie opgemaakt op 1 mei 1883 laat zien wat er aan goederen aanwezig was.

Aan klokken ƒ 785,  wekkers  64,  kettingen  28, fournituren en gereedschappen  628, oude engelsche horlogien 520, pendules  665, nieuwe horlogien  1600, de boeken 210. Alles bij elkaar kwam dit neer op een bedrag van ƒ 4500. Op het papier staan de handtekeningen van Gabriël en Dionisius Cornelis. De akte werd in tweevoud opgemaakt op papier dat een watermerk heeft waarin te lezen staat Nederlanden 1882. Een reliefstempel toont het wapen met de nederlandse leeuw en het bedrag van 45 G en 15 opcenten.